1980

1980 >>>1981

1 lipca - W odpowiedzi na podniesienie przez rząd cen wędlin i mięsa rozpoczęły się strajki w Sanockiej Fabryce Autobusów "Autosan" oraz w zakładach Mechanicznych Ursus. Na kilka godzin pracę przerwała załoga Fabryki Obrabiarek Specjalizowanych "Ponar" w Tarnowie. Wkrótce strajki wybuchły w kolejnych miejscowościach, m.in. w: Tczewie, Mielcu, Myszkowie, Żyrardowie, Poznaniu, Śremie, Świdniku, Warszawie, Lublinie i Elblągu.

4 lipca - Kilkugodzinny strajk w Tarnowskim Przedsiębiorstwie Budownictwa Ogólnego.

15 lipca - Rozpoczął się strajk w lokomotywowni PKP w Lublinie. Niebawem strajk podjęły inne zakłady miasta.

16 lipca - Strajk objął cały węzeł kolejowy w Lublinie. Strajkujący domagali się podwyżki płac o 1300 zł, rozwiązania Rady Zakładowej i nowych do niej wyborów, podniesienia zasiłków rodzinnych do poziomu tych w MO, wolnych sobót, poprawy zaopatrzenia, obniżenia wieku emerytalnego dla maszynistów do 55 lat, zakazu wstępu MO i SB do zakładów pracy w okresie strajku oraz pisemnych gwarancji bezpieczeństwa dla strajkujących.

19 lipca - Delegacja rządowa zapewniła o realizacji wszystkich postulatów kolejarzy lubelskich, z wyjątkiem tych, które były uzależnione od decyzji władz centralnych (obniżenie wieku emerytalnego). Zakończyło to strajk kolejarzy w Lublinie.

19 lipca - Strajk podjęły zakłady: w Stalowej Woli, we Wrocławiu, Świdnicy, Poznaniu, Gdyni, Ostrzeszowie, Ostrowie Wielkopolskim.

25 lipca - Nie podjęli pracy robotnicy Zakładów Azotowych w Tarnowie.

2 sierpnia - Zastrajkował Wydział Półspalania w Zakładach Azotowych w Tarnowie. Pracownicy żądali podwyżki płac o 10%, nowych ubrań roboczych, poprawy zaopatrzenia bufetów i sklepów w mięso, trzytygodniowych urlopów profilaktycznych przysługujących pracującym w warunkach szkodliwych dla zdrowia oraz poprawy funkcjonowania komunikacji miejskiej. Po zapowiedzi przyjazdu I Sekretarza Komitetu Wojewódzkiego i Wojewody strajk został zawieszony.

14 sierpnia -Strajkowały wydziały Stoczni Gdańskiej. Powstał Komitet Strajkowy, który zażądał przywrócenia do pracy Anny Walentynowicz oraz Lecha Wałęsy (współtwórców Komitetu Założycielskiego Wolnych Związków Zawodowych), wzniesienia pomnika pamięci ofiar Grudnia'70, gwarancji nierepresjonowania uczestników strajku i podwyżek płac o 2 tys. zł.

14-17 sierpnia - W Krakowie doszło do aresztowań około 10 działaczy SKS, zaangażowanych m.in. w kolportaż "Robotnika". SB pobiło w tym okresie m.in. Pawła Witkowskiego, Wojciecha Sikorę i Jerzego Godka.

15 sierpnia - W Trójmieście do strajku dołączyła załoga Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni.

16 sierpnia - Do strajkujących w Stoczni Gdańskiej stoczniowców dołączają delegacje z 21 strajkujących zakładów. Powstał Międzyzakładowy Komitet Strajkowy.

17 sierpnia - MKS w Trójmieście, liczący już 156 zakładów, złożył na ręce wojewody gdańskiego listę postulatów strajkowych:
 

  1. Akceptacja niezależnych od partii i pracodawców wolnych związków zawodowych wynikających z ratyfikowanych przez PRL Konwencji nr 87 Międzynarodowej Organizacji Pracy, dotyczących wolności związków zawodowych.
  2. Zagwarantowanie prawa do strajku oraz bezpieczeństwa strajkującym i osobom wspomagającym.
  3. Przestrzegać zagwarantowanej w Konstytucji PRL wolności słowa, druku, publikacji, a tym samym nie represjonować niezależnych wydawnictw oraz udostępnić środki masowego przekazu dla przedstawicieli wszystkich wyznań.
  4. Przywrócić do poprzednich praw:
    1. ludzi zwolnionych z pracy po strajkach w 1970 i 1976 r., studentów wydalonych z uczelni za przekonania,
    2. zwolnić wszystkich więźniów politycznych (w tym Edmunda Zadrożyńskiego, Jana Kozłowskiego, Marka Kozłowskiego),
    3. znieść represje za przekonania.
  5. Podać w środkach masowego przekazu informację o utworzeniu Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego oraz publikować jego żądania.
  6. Podać realne działania mające na celu wyprowadzenie kraju z sytuacji kryzysowej poprzez:
    1. podanie do publicznej wiadomości pełnej informacji o sytuacji społeczno-gospodarczej,
    2. umożliwienie wszystkim środowiskom i warstwom społecznym uczestniczenie w dyskusji nad programem reform.
  7. Wypłacić wszystkim pracownikom biorącym udział w strajku wynagrodzenie za okres strajku - jak za urlop wypoczynkowy, z funduszu CRZZ.
  8. Podnieść zasadnicze uposażenie każdego pracownika o 2000 zł na miesiąc, jako rekompensatę dotychczasowego wzrostu cen.
  9. Zagwarantować automatyczny wzrost płac równolegle do wzrostu cen i spadku wartości pieniądza.
  10. Realizować pełne zaopatrzenie rynku wewnętrznego w artykuły żywnościowe, a eksportować tylko nadwyżki.
  11. Znieść ceny komercyjne oraz sprzedaż za dewizy w tzw. eksporcie wewnętrznym.
  12. Wprowadzić zasady doboru kadry kierowniczej na zasadach kwalifikacji, a nie przynależności partyjnej oraz znieść przywileje MO, SB i aparatu partyjnego poprzez: zrównanie zasiłków rodzinnych, zlikwidowanie specjalnych sprzedaży, itp.
  13. Wprowadzić na mięso i jego przetwory kartki - bony żywnościowe (do czasu opanowania sytuacji na rynku).
  14. Obniżyć wiek emerytalny dla kobiet do 55 lat, a dla mężczyzn do lat 60 lub przepracowanie w PRL 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn bez względu na wiek.
  15. Zrównać renty i emerytury starego portfela do poziomu aktualnie wypłacanych.
  16. Poprawić warunki pracy służby zdrowia, co zapewni pełną opiekę medyczną osobom pracującym.
  17. Zapewnić odpowiednią ilość miejsc w żłobkach i przedszkolach dla dzieci kobiet pracujących.
  18. Wprowadzić urlop macierzyński płatny przez okres trzech lat na wychowanie dziecka.
  19. Skrócić czas oczekiwania na mieszkania.
  20. Podnieść diety z 40 zł na 100 złotych i dodatek za rozłąkę.
  21. Wprowadzić wszystkie soboty wolne od pracy. Pracownikom w ruchu ciągłym i systemie czterobrygadowym brak wolnych sobót zrekompensować zwiększonym wymiarem urlopu wypoczynkowego lub innymi płatnymi dniami wolnymi od pracy.

19 sierpnia - Przerwała pracę nocna zmiana na Wydziale Mechanicznym Huty im. Lenina w Krakowie. Stanęła również cementownia, koksownia i elektrociepłownia. Po zapowiedzi dyrektora Eugeniusza Pustówki spełnienia części postulatów płacowych (podwyżki o 1200 i 1800 zł) i socjalnych strajk wygasł.

19 sierpnia - Delegacja gdańskiego MKS domagała się od premiera Edwarda Babiucha podjęcia rozmów ze strajkującymi.

20 sierpnia - Wybuchły strajki na poszczególnych wydziałach Huty im. Lenina (MW-3, SP-2 i materiałów ogniotrwałych). Zakład został otoczony kordonem MO, który oddzielał go od innych przedsiębiorstw. Obok żądań płacowych pojawiły się żądania polityczno-społeczne, w tym domagano się wolnych związków zawodowych.

21 sierpnia - Do Gdańska przybyła delegacja rządowa na czele z wicepremierem Mieczysławem Jagielskim.

21 sierpnia -Zastrajkowały kolejne wydziały HiL.

22 sierpnia - Rozpoczęły się rozmowy rządu ze strajkującymi robotnikami w Szczecinie. Wśród przedstawionych 36 postulatów strajkujący domagali się uwolnienia działaczy KOR oraz redaktorów "Robotnika".

22 sierpnia - Krótkie strajki w HiL, Zakładach Budowy Maszyn i Aparatury im. Szadkowskiego, w Krakowskich Zakładach Armatur "Armatura" oraz w Krakowskiej Fabryce Kabli i Maszyn Kablowych "Kabel". Pracę przerwały również Skawińskie Zakłady Koncentratów Spożywczych w Skawinie (tamtejsza załoga deklarowała solidarność z robotnikami Wybrzeża) i Huty Aluminium w Skawinie.

25 sierpnia - Rozpoczął się sześciodniowy strajk okupacyjny w Przedsiębiorstwie Budownictwa Energetycznego "Elbud" w Krakowie. Strajk rozpoczął młody tokarz Ryszard Majdzik, który założył biało-czerwoną opaskę i wywiesił na tokarce kartkę: Ja, Ryszard Majdzik, robotnik w piątym pokoleniu, solidaryzuję się z Wybrzeżem i jego postulatami i ogłaszam czterogodzinną przerwę w pracy. Po kilku godzinach strajk podjęła cała załoga, domagając się m.in. utworzenia WZZ oraz zniesienia cenzury. Strajk w "Elbudzie" trwał najdłużej w Małopolsce.

25 sierpnia - W Krakowie zastrajkował wydział stalowni Huty im. Lenina. Komitet Strajkowy wyraził pełną solidarność ze strajkującymi na Wybrzeżu robotnikami. Wysunięto 41 postulatów strajkowych, w tym m.in. żądano wprowadzenia programu radiowo-telewizyjnego dla katolików, zlikwidowania "pasożytnictwa społecznego" (rozumianego jako usunięcie dygnitarzy państwowych wykorzystujących do celów prywatnych swoje funkcje), usunięcia towarów krajowych z "Pewexu" oraz zgody na powołanie wolnych związków zawodowych. Rzecznikiem strajkujący wybrali Mieczysława Gila, redaktora "Głosu Nowej Huty".

26 sierpnia - W Gdańsku rozpoczęły się rozmowy strony rządowej z MKS.

26 sierpnia - W kościele NMP "Arka Pana" w Krakowie-Bieńczycach rozpoczął się sześciodniowy solidarnościowy protest głodowy połączony z modlitwą za strajkujących robotników. W głodówce wzięli udział członkowie Chrześcijańskiej Wspólnoty Ludzi Pracy Adam Macedoński, Mieczysław Majdzik, Stanisław Tor i Jan Leszek Franczyk oraz Zygmunt Łenyk z KPN.

27 sierpnia - Andrzej Cyran z Biura Projektów i Studiów Hutnictwa "Biprostal" rozpoczął w Krakowie agitację na rzecz tworzenia WZZ. Podobne działania prowadzili m.in. Krzysztof Pakoński, Henryk Karkosza, Andrzej Mietkowski, Franciszek Grabczyk, Ryszard Majdzik, Jan Leszek Franczyk i Anna Szwed.

27 sierpnia - Rozpoczął się strajk pracowników Fabryki Maszyn Odlewniczych FAMO w Krakowie oraz kierowców zajezdni MPK w Czyżynach.

28 sierpnia - W skład Komitetu Strajkowego HiL weszli przedstawiciele 16 wydziałów. Strajk rozpoczęła załoga Walcowni Blach Karoseryjnych HiL.

28 sierpnia - W Wojewódzkim Przedsiębiorstwie Komunikacyjnym w Nowym Sączu Jerzy Wyskiel oraz Tadeusz Jung zorganizowali strajk w godzinach 4.00 - 8.00. Strajk stanowił wyraz poparcia dla Wybrzeża, ale również miał na celu poprawę sytuacji pracowników WPK. Władze zobowiązały się rozpatrzenia postulatów i udzielenia informacji do dnia 10 września. Próbę strajku podjęła również część załogi Zakładów Naprawczych Taboru Kolejowego w Nowym Sączu.

29 sierpnia - Krzysztof Pakoński z "CeBeA" przebywał w Gdańsku, przekazując postulaty gdańskiemu MKS. Po jego powrocie 350 pracowników Ośrodka Badawczo-Rozwojowego Przemysłu Budowy Urządzeń Chemicznych w Krakowie podpisało poparcie dla postulatów gdańskich. Listy z podpisami do Gdańska zawiózł Janusz Godlewski.

29 sierpnia - Komitet Strajkowy HiL zwrócił się do inteligencji Krakowa z prośbą o przysłanie ekspertów. Owocem tego apelu była m.in. pomoc prawna przy zakładaniu związków zawodowych.

29 sierpnia - Do pracy powróciła załoga FAMO.

29 sierpnia - Przez pół dnia strajkowała załoga Przedsiębiorstwa Transportowo-Sprzętowego Budownictwa "Transbud".

29 sierpnia - 111 pracowników Biblioteki Jagiellońskiej podpisało rezolucję, w której wyrazili poparcie dla strajkujących robotników Wybrzeża i dla powołania niezależnych związków zawodowych. Rezolucja zawierała również postulaty dotyczące autonomii szkół wyższych, przywrócenia do pracy Lesława Maleszki i zgody na wyrażanie poglądów politycznych. Domagano się również podwyżek płac oraz rozbudowy Biblioteki Jagiellońskiej.

30 sierpnia - Strajk komunikacji miejskiej w Krakowie sparaliżował miasto.

31 sierpnia - O godz. 16.40 podpisano porozumienia w Stoczni im. Lenina w Gdańsku. Na jego mocy rząd uznał powstanie niezależnych samorządnych związków zawodowych. MKS zobowiązał się, że związki będą przestrzegać zasad określonych w Konstytucji PRL i nie będą dążyć do pełnienia roli partii politycznej. Uznano również kierowniczą rolę partii oraz system zobowiązań sojuszniczych, gwarantując, że związki zawodowe skupią się na ochronie i wyrażaniu interesów ludzi pracy. Rząd zapewniał poszanowanie niezależności i samorządności wolnych związków zawodowych. Porozumienie przewidywało również wniesienie przez Rząd do Sejmu projektu ustawy o kontroli prasy, publikacji i widowisk, w którym zawarte zostanie prawo do zaskarżania przed sądem decyzji cenzury. Rząd zobowiązał się również do rewizji wyroków w procesach politycznych, przywrócenia do pracy osób niesłusznie zwolnionych oraz - pod naciskiem strajkujących - do zwolnienia aresztowanych działaczy opozycyjnych. Na liście aresztowanych w ostatnim okresie przekazanej rządowi znalazł się m.in. Wacław Mojek z Tarnowa ("Strajkowy Biuletyn Informacyjny Solidarność"). Zagwarantowano również w porozumieniu transmisję radiową niedzielnej mszy świętej. L. Wałęsa komentując podpisane porozumienie powiedział: Uzyskaliśmy wszystko, co w obecnej sytuacji mogliśmy uzyskać. Resztę też uzyskamy, bo mamy rzecz najważniejszą: nasze niezależne samorządne związki zawodowe. To jest nasza gwarancja na przyszłość. MKS przekształcił się w Komitet Założycielski Niezależnego Związku Zawodowego.

31 sierpnia - Powołany został przez Ryszarda Stracha i Henryka Góreckiego pierwszy Komitet Założycielski NSZZ w Fabryce Silników Elektrycznych "Tamel" w Tarnowie.

1-3 września - Strajk w KWK "Janina" w Libiążu. W jego wyniku zrealizowano postulat likwidacji czterobrygadowego systemu pracy. Powstała wówczas "Solidarność" skupiała 90% załogi kopalni. W skład KZ weszli: Stanisław Deja, Józef Kucia, Andrzej Oczkowski, Andrzej Skubera, Czesław Rybak, Franciszek Walczak i Stanisław Okoński.

3 września - Podpisano porozumienie pomiędzy MKS w Jastrzębiu-Zdroju a stroną rządową w kopalni "Manifest Lipcowy". Jednym z sygnatariuszy porozumień w Jastrzębiu była KWK "Janina" w Libiążu. Porozumienie, oprócz potwierdzenia ustaleń gdańskich, przewidywało zniesienie czterobrygadowego systemu pracy, obniżenie wieku emerytalnego górników oraz wprowadzenie od 1 stycznia 1981 r. wolnych sobót.

3 września - Robert Kaczmarek otworzył na AGH forum dyskusji i informacji na temat nowych związków zawodowych. Celem forum był wybór drogi pomiędzy: wyprowadzeniem Związku Nauczycielstwa Polskiego z Centralnej Rady Związków Zawodowych, przygotowywanym od wiosny 1980 r. przez Radę Zakładową AGH; założeniem nowego związku zawodowego, zgodnie z porozumieniami gdańskimi; przystąpieniem do NSZZ Pracowników Nauki, Techniki i Oświaty, założonego we wrześniu w Warszawie.

4 września - W Tarnowie zastrajkowało Wojewódzkie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne (do 8 września) oraz Lokomotywownia. Sklepy "Pewex" wstrzymały sprzedaż towarów deficytowych produkcji krajowej.

6 września - Powstał Komitet Robotniczy Hutników w HiL (przed podpisaniem porozumienia 10 września organizator "Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego na terenie Kombinatu Huta im. Lenina na zasadach wynegocjowanych przez MKS w Gdańsku"). Na czele KRH stanął Sylwester Mlonek, a jego zastępcami zostali Edward Petlic, Henryk Wartalski i Stanisław Zawada. W skład zarządu weszli również: Witold Bawolski, Andrzej Hudaszek, Jerzy Kuczera, Kazimierz Kubowicz, Zdzisław Kozień oraz Krzysztof Naruszewicz i Mieczysław Gil.

8 września - Krótkotrwały strajk w Przedsiębiorstwie Budowy Elektrowni i Przemysłu "Energoprzem" w Skawinie.

10 września - W związku z niewywiązaniem się władz Nowego Sącza z obietnicy rozważenia postulatów pracowników KS WPK, w bazie przedsiębiorstwa przy ul. Wyspiańskiego 22 w Nowym Sączu ogłoszono bezterminowy strajk. Wzięło w nim udział 400 pracowników. Skład komitetu strajkowego: Jerzy Wyskiel (przewodniczący), Tadeusz Jung, Stanisław Jurczak, Władysław Hejmej, Mieczysław Wójtowicz. Później w skład KS weszli Edward Wójcik oraz Stanisław Kędroń (Limanowa), Stanisław Szufa i Adam Janik (Gorlice). Strajkujący przedstawili postulaty:

  1. Powołać niezależne wolne związki zawodowe.
  2. Podwyższyć płace, poprawić warunki bytu załogi.
  3. Wydać zezwolenie na budowę kościoła na os. Millenium.
  4. Przywrócić przychodnię lekarską zabraną przez Poliklinikę MO.
  5. Poprawić warunki mieszkaniowe - przydział co najmniej dwóch mieszkań rocznie.
  6. Obniżyć wiek emerytalny kierowców WPK w całej Polsce.
  7. Kasyna milicyjne przeznaczyć dla całego społeczeństwa.
  8. Zabezpieczyć miejsca w przedszkolach dla dzieci pracowników WPK.
  9. Przywrócić naukę religii do szkół.
  10. Przywrócić deputat węglowy.
  11. Poinformować społeczeństwo o postulatach WPK.
  12. Odwołać ze stanowiska wojewodę nowosądeckiego Lecha Bafię.

10 września - Na znak solidarności z Nowym Sączem rozpoczął się strajk w oddziale limanowskim WPK w Nowym Sączu. Stanisław Kędroń został delegatem do WPK w Nowym Sączu. W ciągu dwóch dni do nowych związków zawodowych zapisała się cała załoga. W skład wybranej w listopadzie KZ weszli: Jan Migacz (przewodniczący), Stanisław Wierzycki (wiceprzewodniczący), Stanisław Kędroń, Mieczysław Poręba i Julian Jelonek.

10 września - Dyrekcja HiL podpisała z przedstawicielami KRH porozumienie w sprawie zasad i warunków działania KRH w Hucie. Dyrektor E. Pustówka zobowiązał się m.in. do zapewnienia bezpieczeństwa członkom komitetu, strajkującym i ich rodzinom oraz osobom zapraszanym do współpracy. Wśród doradców KRH znaleźli się mec. Andrzej Rozmarynowicz, Mieczysław Gil ("Głos Nowej Huty"), Halina Bortnowska ("Znak") oraz nieco później Jan Lityński, Adam Michnik, Janusz Szpotański i Konrad Biliński.

11 września - Komisja Rządowa, na czele z ministrem hutnictwa Franciszkiem Kaimem, podpisała porozumienie z Międzyzakładowym Komitetem Robotniczym w Katowicach, któremu przewodniczył Andrzej Rozpłochowski. Porozumienie gwarantowało realizację porozumień gdańskich dotyczących powstawania, organizowania i funkcjonowania niezależnych związków zawodowych. W piśmie zapewniono, że organa administracji państwowej, MO, SB i kierownictwa zakładów pracy nie będą przeciwdziałać powstawaniu związków zawodowych.

11 września - Anna Szwed próbowała doprowadzić w mieszkaniu Pelagii Potockiej przy ul. Brackiej do spotkania mającego na celu powołanie wspólnej reprezentacji wolnych związków zawodowych w Krakowie. Wobec nieobecności przedstawiciela HiL spotkanie zostało przeniesione.

12 września - W Krakowie, przy ul. Strzeleckiej odbyło się spotkanie, na którym powołano Tymczasowy Międzyzakładowy Komitet Założycielski NSZZ w Krakowie. W jego skład weszły komitety założycielskie z "Biprostalu" (Andrzej Cyran), Ośrodka Badawczo-Rozwojowego Pomiarów i Regulacji Wielkości Nieelektrycznych (Roman Hnatowicz, Ludomir Olkuśnik), "Elbudu" (Ryszard Majdzik), Biura Projektów i Realizacji Inwestycji Rafinerii Nafty "Bipronaft" (Włodzimierz Mazgaj) oraz Krakowskiej Fabryki Aparatów Pomiarowych MERA-KFAP (Józef Okarmus, Jan Wanat). W spotkaniu wzięli udział: przedstawiciel HiL Jerzy Kuczera i członkowie Studenckiego Komitetu Solidarności Anna Szwed i Bogusław Sonik. W zebraniu uczestniczyli również obserwatorzy z innych zakładów, w których nie powstały jeszcze komitety założycielskie.

12 września - W Krakowie utworzono w Instytucie Języka Polskiego PAN koło Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Pracowników Nauki, Techniki i Oświaty (NSZZPNTiO). Związek ten powstał na gruncie porozumień gdańskich, jako organizacja branżowa. W dniu 10 września w Warszawie odbył się zjazd delegatów, który wybrał władze i zatwierdził statut. W skład komitetu założycielskiego w Krakowie wchodzili: Anna Kalkowska, Tadeusz Kalicki, Zygmunt Klimek, Marian Kucala i Roman Laskowski.

13 września - Delegacja TMKZ w składzie: Anna Kawalec, Andrzej Cyran i Ludomir Olkuśnik udała się na rozmowy z KRH w HiL w sprawie utworzenia wspólnego MKZ.

13 września - W CeBeA dzięki zaangażowaniu Józefa Lassoty oraz Krzysztofa Pakońskiego odbyło się spotkanie przedstawicieli niezależnych związków zawodowych. Zebranie prowadził Andrzej Cyran. Zakładano, że w przypadku negatywnego wyniku rozmów z KRH, zebranie przekształci się w zebranie założycielskie MKZ w Krakowie. Pod koniec zebrania na salę dotarli przedstawiciele KRH Andrzej Hudaszek oraz Stanisław Zawada. Po ich wystąpieniu zdecydowano się przełożyć termin spotkania i przenieść je na teren Huty.

13 września - KRH wystosował list do prezydenta Krakowa z wnioskiem o rejestrację NSZZ przy Kombinacie Huta im. Lenina.

15 września - Na zebraniu w Nowej Hucie powołano krakowski Międzyzakładowy Komitet Założycielski. W trakcie zebrania przygotowano i uchwalono statut MKZ, który skupiał wówczas już 69 zakładów pracy. Na przewodniczącego wybrano Stanisława Zawadę z HiL. Wiceprzewodniczącymi zostali: Andrzej Cyran ("Biprostal") i Mieczysław Gil ("Głos Nowej Huty"). W skład zarządu weszli również: Jerzy Kuczera (HiL), Stanisław Góral (HiL), Maria Sierotwińska (XIII LO), Józef Okarmus (MERA-KFAP), Józef Lassota (CeBeA), Adam Kramarczyk (Rejon Dróg Publicznych), Jacek Szczepkowski (Szpital dr Anki), Barbara Billik (IV LO), Ryszard Majdzik ("Elbud"), Michał Żurek (MPK), Józef Pilch (NPIP "Montin"), Tadeusz Piekarz (WSK "PZL"), Piotr Marzec (Kopalnia Soli "Wieliczka") i Andrzej Borzęcki (PWN).

15 września - Rozpoczął działalność punkt informacyjny WZZ w KIK przy ul. Siennej 5 w Krakowie. Utworzony został dzięki zaangażowaniu działaczy SKS i pomocy Andrzeja Potockiego, prezesa KIK. Punkt funkcjonował do 20 września 1980 r. W tym okresie udzielono 258 konsultacji osobom chcącym zakładać niezależne związki zawodowe.

15 września - Autobusy w Nowym Sączu, Gorlicach i Limanowej wyjechały na linie. Stało się to możliwe dzięki podpisaniu porozumienia z władzami, w którym administracja zobowiązała się do realizacji postulatów strajkujących (ustalając sposób i terminy realizacji).

15 września - Pod numerem 1 zostało zarejestrowane w MKZ koło KRH. W skład Komitetu wchodziły komitety robotnicze 24 wydziałów i zakładów. W poszczególnych wydziałach liczba członków wahała się pomiędzy 90 a 99%.

17 września - W Gdańsku odbyło się spotkanie przedstawicieli Międzyzakładowych Komitetów Założycielskich i Międzyzakładowych Komisji Robotniczych. Zadecydowano na nim o nazwie nowego Związku: "Solidarność". Małopolskę reprezentował Stanisław Zawada. Podczas spotkania Karol Modzelewski z Wrocławia proponuje, by nowa organizacja przyjęła nazwę Niezależny Samorządny Związek Zawodowy "Solidarność".

17 września - Powołano Komitet Założycielski NSZZ w FOS "Ponar" w Tarnowie. Na jego czele stanął Karol Krasnodębski.

17 września - NSZZ PNTiO został zarejestrowany w MKZ jako jego autonomiczna część. Przez ten czas koła związkowe były rejestrowane podwójnie w NSZZ PNTiO oraz MKZ. Ostatecznie w związku z podjęciem decyzji o formowaniu "S" na zasadzie terytorialnej, wszystkie koła weszły bezpośrednio do MKZ.

18 września - MKZ w Krakowie otrzymał od władz miasta lokal przy ulicy Karmelickiej 16. Wcześniej za siedzibę Związku służyło mieszkanie będące w dyspozycji Józefa Okarmusa przy ul. Strzeleckiej 7. Prace MKZ zostały podzielone następująco: za sekcję organizacyjną odpowiadał Tadeusz Piekarz, za sekcję programową Andrzej Borzęcki, za sekcję kontaktów środowiskowych i szkolenia Andrzej Cyran, za sekcję ekonomiczno-socjalną Tadeusz Konopka, za sekcję interwencji Jerzy Kuczera, za sekcję prasy Mieczysław Gil, za sekcję informacji Maria Sierotwińska i za sekcję finansową Adam Kramarczyk. Z MKZ bardzo ściśle współpracowali również Bogusław Sonik i Anna Szwed. Krzysztof Görlich odpowiadał za współpracę z uczelniami wyższymi Krakowa, Krzysztof Pakoński za sprawy organizacyjne, Władysław Hardek za współpracę z KRH oraz Jan Leszek Franczyk za informacje bieżące. Powyższe osoby miały prawo głosu w pracach MKZ. Z MKZ - bez prawa głosu - współpracowali również Ewa Zajac, Jadwiga Honowska, Jakub Basista oraz Tomasz Basista

18 września - Powołano Komitet Organizacyjny NSZZ w Zakładach Azotowych w Tarnowie, który 22 września został poszerzony i przekształcony w Komitet Założycielski NSZZ. Na czele Komitetu stanęło prezydium w składzie: Antoni Bahr, Józef Boryczko, Jan Druciak, Antoni Lis, Andrzej Sikora, Władysław Stachura, Mieczysław Tutaj i Kazimierz Zarański.

18 września - Rozpoczął się strajk w ZNTK w Nowym Sączu. Powstaje Komitet Strajkowy w składzie: Józef Jarecki (przewodniczący), Eugeniusz Baran (zastępca przewodniczącego), Andrzej Pałka, Kazimierz Adamczyk, Henryk Majoch, Mieczysław Świebocki, Jan Kociołek, Józef Orlita, Roman Kałyniuk i Władysław Sławecki.

19 września - Powstał Komitet Założycielski NSZZ "S" AGH. Jego przewodniczącym został Kazimierz Godlewski, wiceprzewodniczącymi: Jerzy Ostachowicz i Mieczysław Zaniewski. Funkcję sekretarza powierzono Halinie Mytnik, w skład Komitetu weszli również: Jerzy Wenda, Stanisław Witczak i Robert Kaczmarek. Następnego dnia Komitet zarejestrował się w MKZ Kraków.

21 września - W MKZ w Krakowie zostały zarejestrowane 154 organizacje związkowe zrzeszające 71 tysięcy członków. Do zarejestrowania organizacji konieczne było minimum 10 członków- założycieli.

21 września - Krajowa Komisja Porozumiewawcza uchwaliła "Statut NSZZ Solidarność".

22 września - W Bibliotece Jagiellońskiej odbyło się zebranie założycielskie NSZZ "S". Przewodniczącym został Andrzej Lechowski, zaś członkami Krystyna Bielawska oraz Michał Płoński. Przedstawicielami Komisji do Uczelnianej Komisji Porozumiewawczej zostali Andrzej Lechowski oraz Józef Paruch. Komisja została zarejestrowana w MKZ 23 września.

24 września - Delegacja "Solidarności" złożyła w Sądzie Wojewódzkim w Warszawie wniosek o rejestrację Związku. Małopolski MKZ reprezentowali Stanisław Zawada, Andrzej Cyran oraz Mieczysław Gil.

24 września - W UJ powstała Uczelniana Komisja Porozumiewawcza Komitetów Założycielskich NSZZ "S". Pracownicy UJ zdecydowali o organizowaniu związku zawodowego, wchodzącego w skład "Solidarności", a nie NSZZ PNTiO. W jej skład weszli:

  1. Instytut Biologii Molekularnej - Zdzisław Żak
  2. Wydział Filologiczny - Ryszard Łużny
  3. Wydział Filozoficzno-Historyczny - Wojciech Magdziarz
  4. Wydział Filozoficzno-Historyczny - Krzysztof Zamorski
  5. Biblioteka Jagiellońska - Andrzej Lechowski
  6. Pracownicy administracji i obsługi - Stanisław Siess-Krzyszkowski
  7. Instytut Biologii Środowiskowej - Grażyna Węglarczyk
  8. Instytut Biologii Molekularnej - Jerzy Gajdziński
  9. Instytut Filozofii - Bogdan Baran.

25 września - Krakowski MKZ liczył już 96 tys. członków skupionych w 174 organizacjach. MKZ zajmował się informacją na temat działalności związkowej, interwencjami w zakładach pracy w przypadkach sporów pomiędzy pracownikami a dyrekcją, sprawami finansowymi (składkami, funduszami, regulaminami, zasiłkami) oraz poradnictwem prawnym i związkowym.

25 września - Zakończył działalność punkt informacyjny NSZZ PNTiO w Zakładzie Nauk Geologicznych PAN. Dyżurowali w nim Elżbieta Turnau, Jan Środoń i Krzysztof Görlich. Podobne punkty konsultacyjne działały przy Komitecie Organizacyjnym Związku Zawodowego Pracowników Dóbr Kultury (Marek Rostworowski, Lech Dziewulski, Wojciech Bochniak); pracownikom służby zdrowia informacją służyli: Janusz Kutyba z Kliniki Kardiologicznej AM oraz Jacek Szczepkowski ze Szpitala im. dr Anki.

25 września - Członkowie krakowskiego MKZ spotkali się w Krakowie z wicepremierem Kazimierzem Barcikowskim, I Sekretarzem KW PZPR Krystynem Dąbrową oraz wiceprzewodniczącym RN m. Krakowa Janem Nowakiem. Na spotkaniu przedstawiono działalność MKZ oraz poinformowano o trudnościach napotykanych podczas realizowania zadań. Ustalono również pomoc dla NSZZ "Solidarność", działającej na terenie województw krakowskiego, tarnowskiego i nowosądeckiego. Wiązało się to z faktem, że komisje zakładowe z tych trzech województw, ale również z województw bielskiego, krośnieńskiego oraz katowickiego rejestrowały się w MKZ Kraków. W tym samym dniu doszło do spotkania KRH z Komisją Rządową, w trakcie którego przekazano 33 postulaty.

26 września - Rada Adwokacka Wojewódzkiej Izby Adwokackiej w Krakowie zaakceptowała społeczną obsługę prawną MKZ przez Andrzeja Rozmarynowicza (od początku związanego najpierw z KRH, a potem również z MKZ), Jerzego Parzyńskiego i Stefana Płażka. Wkrótce przy MKZ powstał zespół prawników, w skład którego wchodzili: Kazimierz Bugajski (kierownik zespołu), Zbigniew Chojnacki, Adolf Czornak, Lesław Galeński, Walerian Gołuński, Antoni Gleiksner, Jan Kosch, Teresa Krzyżanowska, Celina Laskowska, Zbigniew Mrówczyński, Krystyna Sieniawska, Bolesław Szczepaniak, Bolesław Wiktor Szczypiński, Barbara Tyrała i Andrzej Kubas. Prawnicy udzielali porad z zakresu prawa pracy, kwestii związkowych oraz rozstrzygania spornych problemów, pojawiających się w zakładach a związanych z realizacją porozumienia gdańskiego. Z ramienia MKZ Antoni Gleiksner zajmował się również problematyką inicjatyw studenckich, zaś Jan Kosch obsługą prawną rolniczych organizacji związkowych. Stefan Płażek wszedł w skład Komisji Rządowej powołanej do opracowania nowej "Ustawy o związkach zawodowych".

26 września - Sylwestra Mlonka na stanowisku przewodniczącego KRH zastąpił Władysław Hardek.

26 września - Komitet Założycielski NSZZ Zakładów Azotowych w Tarnowie podjął uchwałę o przystąpieniu do "Solidarności" oraz o rejestracji w ramach krakowskiego MKZ, dokumenty w tej sprawie zostały złożone 29 września.

26 września - Powstała "S" w ZNTK w Nowym Sączu. Przewodniczącym Komitetu Założycielskiego wybrano J. Jareckiego. Po oddelegowaniu J. Jareckiego do MKZ przewodniczącym został E. Baran, zastępcą Józef Filipek, sekretarzem Jan Jarek, skarbnikiem Henryk Majoch. Po wyborach, KZ tworzyli Stanisław Cichoński (przewodniczący), Konstanty Konar (wiceprzewodniczący), Jan Żuchowicz (sekretarz) i Władysław Mikulec (skarbnik).

27 września - W Uniwersytecie Jagiellońskim powstaje Uniwersytecka Komisja Porozumiewawcza Komitetów Założycielskich NSZZ "S".

1 października - Powołano zarząd KZ NSZZ "S" przy WPK w Nowym Sączu. Przewodniczącym został wybrany J. Wyskiel, T. Jung i P. Szczurek - wiceprzewodniczącymi, Stanisław Jurczak sekretarzem.

2 października - Zawiązała się grupa inicjatywna "Solidarności" w Nowotarskich Zakładach Przemysłu Skórzanego. Do rozmów z dyrekcją zostali wytypowani Halina Bańka, Ryszard Krapczyk i Piotr Szymusiak.

2 października - W mieszkaniu Magdaleny Kroh dochodzi do spotkania przedstawicieli nowopowstałych komitetów założycielskich w Nowym Sączu mającego na celu omówienie możliwości utworzenia w Nowym Sączu Komitetu Koordynacyjnego. W spotkaniu wzięli udział m.in.: J. Wyskiel (WPK), Józef Jarecki (ZNTK), Jerzy Gwiżdż i Jan Budnik (ZZBR WSM). Jerzy Staszak (Spółdzielnia Mieszkaniowa), Alicja Derkowska (nauczyciele), Wojciech Śliwiński i Magdalena Kroh (Muzeum Okręgowe).

2 października - Powstał Uczelniany Komitet Założycielski NSZZ "Solidarność" UJ z przewodniczącym prof. Ryszardem Łużnym (Instytut Filologii Rosyjskiej). W skład UKZ wchodzą:

  1. Wydział Prawa i Administracji - dr Halina Nieć
  2. Wydział Filozoficzno-Historyczny - dr hab. Michał Pułaski
  3. Wydział Filologiczny - dr hab. Ewa Miodońska
  4. Wydział Matematyczno-Fizyczny - dr Paweł Studnicki
  5. Wydział Biologii i Nauk o Ziemi - doc. dr hab. Zdzisław Żak i mgr Jadwiga Faber
  6. Instytut Chemii - dr Adam Juszkiewicz
  7. Instytut Badań Polonijnych - dr Joachim Russek
  8. Biblioteka Jagiellońska - mgr Andrzej Lechowski
  9. Studium Wychowania Fizycznego i Studium Wojskowe - mgr Anna Wójcicka
  10. Pracownicy administracji i obsługi - mgr Stanisław Siess-Krzyszkowski
  11. Klub Seniora - mgr Zofia Żarnecka
  12. Zakłady Aparatury Naukowej - vacat

3 października - W związku z niewywiązywaniem się przez stronę rządową z porozumień dotyczących wzrostu płac odbył się w całej Polsce jednogodzinny strajk ostrzegawczy. Wedle danych MSW w całym kraju zastrajkowało około 1800 zakładów, w dalszych 1000 zakładach solidaryzowano się ze strajkującymi.

3 października - Zebranie założycielskie NSZZ "Solidarność" w "Fablok" Chrzanów. W tymczasowym komitecie organizacyjnym znaleźli się: Stefan Pietraszow, Tadeusz Ludwin, Franciszek Soboń, Zygmunt Walendowski, Mieczysław Lach, Kazimierz Dzierwa, Władysław Błasiak, Jan Lis, Ryszard Wyrobiec i Kazimierz Macuda.

7 października - 21 zakładów z terenu Tarnowa podjęło decyzję o zawiązaniu Tarnowskiej Komisji Koordynacyjnej. Przewodniczącym zarządu został Andrzej Nowicki z Zakładów Azotowych, na jego zastępców wybrano Józefa Doroza z FOS "Ponar" i Wacława Sikorę z Wytwórni Gazów Technicznych "Pol-Gaz", Tarnów. Członkami zarządu zostali: Daniel Obuchowicz, Romuald Wojtoń, Adolf Ambrozik, Eugeniusz Krzemiński, Stanisław Wolak, Marian Stanisławski, Tadeusz Kurlej, Andrzej Sikora, Józef Boryczko i Tadeusz Bogacz. Pod koniec października do TKK należało już 42 zakłady.

8 października - W siedzibie MKZ w Krakowie odbyło się spotkanie przedstawicieli środowiska medycznego, mające na celu zorganizowanie związkowej "S" służby zdrowia. Na spotkaniu, do którego doszło z inicjatywy Z. Łukawieckiej, uzgodniono, że na szczeblu centralnym upoważnionym do kontaktów z rządem jest Krajowa Komisja Porozumiewawcza Służby Zdrowia z Aliną Pieńkowską na czele.

8 października - W sali Miejskiego Ośrodka Kultury w Nowym Targu odbyło się spotkanie przedstawicieli Komitetów Założycielskich "S" z Podhala z przedstawicielami MKZ Kraków. W spotkaniu zorganizowanym z inicjatywy Stanisława Kołodzieja (Zespół Szkół Mechanicznych w Krakowie) wzięli udział członkowie Komitetów Założycielskich z ZSM, RPWiK, PKS, WSS, RDP, WSS, RDP, NZPS, PSK, ZOZ, MBP "Balneoprojekt", RSW, CPN (Nowy Targ), PKS Zakopane i "Polsport" w Szaflarach.

10 października - W Nowym Targu powstał Komitet Koordynacyjny "Solidarności" skupiający komitety założycielskie z terenu byłego powiatu nowotarskiego. Przedstawiciele Komitetu Stanisław Kołodziej, Krzysztof Rajski oraz Wojciech Szopiński weszli w skład MKZ Kraków.

12 października - na AGH odbyło się pierwsze ogólnopolskie spotkanie przedstawicieli "Solidarności" wyższych uczelni, mające na celu stworzenie krajowej struktury "S" środowisk naukowych. Miesiąc później powstała Krakowska Komisja porozumiewawcza Nauki NSZZ "S", której przewodniczącym został wybrany R. Kaczmarek.

13 października - W Zakopanem została zarejestrowana "S" w LO.

13 października - Komitety robotnicze i założycielskie "S", reprezentujące zakłady podległe ministrowi hutnictwa powołały Zespół Porozumiewawczy ds. Hutnictwa, organ doradczy i wspomagający komitety w negocjacjach dotyczących istotnych spraw hutniczych. Z zespołu powstała następnie Krajowa Sekcja Hutnictwa NSZZ "S", na której czele stanął przedstawiciel KRH Witold Bawolski.

14 października - W NZPS odbywają się wybory Komitetu Założycielskiego. Na jego czele staje Tadeusz Figiel, zaś zastępcami: Jan Głuch oraz Bronisław Gibadło (tw. "Roman", "Roman II").

18 - 19 października - W Krakowie, Nowym Sączu, Nowym Targu i Tarnowie przebywali przedstawiciele władz "Solidarności" Lech Wałęsa, Andrzej Gwiazda, Anna Walentynowicz, Marian Jurczyk, Alina Pieńkowska, Stefan Lewandowski, Bożena Rybicka, Ryszard Kalinowski, Tadeusz Mazowiecki oraz Kazimierz Świtoń. W spotkaniu na stadionie "Hutnika" Kraków w dniu 18 października wzięło udział ponad 10 tysięcy ludzi. Na płycie boiska ułożono ogromny napis "Solidarność", a na stadionowym zegarze wyświetlały się hasła: Od Bałtyku aż po Tatry, Solidarności płoną watry oraz W Solidarności ludzie mądrzy, choć prości. W trakcie spotkania złożono 1232 pytania do L. Wałęsy. 18 października L. Wałęsa i przedstawiciele MKZ z Gdańska spotkali się z MKZ Kraków na ul. Karmelickiej 16. W spotkaniu wziął udział Zarząd MKZ Kraków oraz przedstawiciele Komisji Koordynacyjnej w Nowym Sączu: Jan Budnik, Jerzy Jarecki i Jerzy Wyskiel. Gorlice reprezentował Bogdan Sajdera; Tarnów Andrzej Nowicki, Romuald Wojtoń, Wacław Sikora, Daniel Obuchowicz i Józef Doroń; Siemianowice: Longin Osiński i Zbigniew Suchłobowicz oraz Nowy Targ: Stanisław Kołodziej i Wojciech Szopiński. W niedzielę 19 października delegacja wzięła udział we mszy św. w Katedrze na Wawelu odprawionej przez ks. prałata Stanisława Czartoryskiego. Homilię wygłosił ks. prof. Józef Tischner, który mówił: Słowo solidarność skupia w sobie nasze pełne niepokoju nadzieje, pobudza do myślenia, pobudza do męstwa, wiąże ze sobą na nowo ludzi; ludzi, którzy jeszcze wczoraj byli daleko od siebie. Historia wymyśla słowa, ażeby wymyślone przez historię słowa mogły ją kształtować. Słowo solidarność przyłączyło się do innych, tych najbardziej polskich słów, aby nadawać nowy kształt naszym sercom. Jest takich polskich słów kilka. Słowo wolność, słowo niepodległość, słowo godność człowieka, a dziś słowo solidarność. Każdy z nas czuje ogromny ciężar ukrytych w tym słowie treści. I z tym ciężarem stoimy dziś na Wzgórzu Wawelskim pośród trumien Piastów i Jagiellonów, biskupa-męczennika świętego Stanisława. Obok grobu Adama Mickiewicza i Juliusza Słowackiego, a przede wszystkim przed Krzyżem Syna Człowieczego. Po mszy św. wielotysięczny tłum niosąc L. Wałęsę przeszedł ulicą Grodzką na Rynek Główny. Z Krakowa delegacja udała się do Nowego Targu, gdzie w hali "Podhala" oczekiwało nań ok. 7 tys. ludzi. Od górali L. Wałęsa otrzymał kapelusz z piórami i ciupagę. Następnie L. Wałęsa spotkał się z mieszkańcami Nowego Sącza w muszli koncertowej w Parku Wojska Polskiego, w trakcie spotkania powiedział: Ja nie jestem od rządzenia, ja jestem od służenia wam. Od rządzenie to jesteście wy sami, bo wy sami najlepiej wiecie, jak u siebie rządzić i co robić. Organizujcie się w Solidarność i róbcie tak, żeby było dobrze, jak sami uważacie. Żeby nie było tak, że przyjechał do was taki cwaniaczkowaty Lesio z Gdańska i was tu wykolegował. Na koniec dnia goście przybyli do Tarnowa. Do zebranych L. Wałęsa powiedział: Niezależność i samorządność Związku zależy od samych jego członków. Władze NSZZ mają służyć a nie kierować nimi.

20 października - Przed odjazdem z Krakowa L. Wałęsa spotkał się ze studentami krakowskich uczelni. Na spotkaniu w Collegium Novum UJ powiedział: Przede wszystkim dobrze się uczcie, organizujcie swoje sprawy tak, abyśmy w przyszłości, kiedy będziecie dyrektorami, kierownikami, nie musieli przeciw wam strajkować.

20 października - W Limanowej powołano Międzyzakładowy Komitet Koordynacyjny NSZZ "S" w Limanowej. W skład MKK weszli: Janina Obidowicz-Trzmiel, Szczepan Michura, Stanisław Biedroń, Witold Sztraub, Tadeusz Grabiasz, Zofia Sułkowska, N. Ryś, Kazimierz Kasiński, Władysław Leśniak, Danuta Sroka, Ryszard Skwarczek, Jan Postrożny, Stanisław Pazdan, Zdzisław Prusak, Bogdan Paprocki, Wilhelm Mrożek, Jan Jabłoński, Tadeusz Rzemieniec, Wojciech Kasprzyk i Jan Brzozowski. Skupiał on komitety założycielskie "S" z 11 zakładów (KFAP, WUSP, WPGT "Śnieżnica", ZOZ, STW, PKO, RSZiZ, Zakład Gospodarczy WZSR, ŁZPD, Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna, Rejon Dróg Publicznych). W skład zarządu MKK weszli: Witold Sztraub (KFAP) - przewodniczący (do grudnia 1980), Stanisław Biedroń (WUSP) - wiceprzewodniczący, od grudnia 1980 przewodniczący, Szczepan Michura (WPGT), Janina Obidowicz-Trzmiel (ZOZ), Tadeusz Grabiasz (PKO), Jan Postrożny (STW) i Danuta Sroka (RSZiZ).

20 października - Delegacja Tarnowskiej Komisji Koordynacyjnej złożyła wizytę władzom wojewódzkim, które obiecały m.in. przydzielenie lokalu. Dyskutowano na temat działalności TKK w regionie tarnowskim.

20 października - Krajowa Komisja Koordynacyjna Oświaty i Wychowania NSZZ "S" zwróciła się do Sejmu PRL o podjęcie działań, mających na celu ratowanie polskiej oświaty. Zwracano uwagę na obniżanie poziomu nauczania w Polsce, bardzo negatywne nastawienie społeczeństwa do szkoły, braki w budownictwie szkolnym, brak podręczników i lektur oraz fatalny stan oświaty wiejskiej. Podpis pod listem złożyła w imieniu oświaty krakowskiej Barbara Billik.

20 października - W Krakowie odbyły się pierwsze wybory Komisji Uczelnianej NZS. Przewodniczącym wybrano Jana Marię Rokitę.

24 października - Sąd Wojewódzki zarejestrował NSZZ "Solidarność" wprowadzając jednak zmiany w "Statucie" (wykreślając prawo do strajku oraz wpisując stwierdzenie o kierowniczej roli PZPR). KKP zaprotestowała przeciwko takiemu traktowaniu Związku i zapowiedziała strajk.

24 października - Powstał MKZ NSZZ "S" w Jaśle.

24 października - W Krakowie powstało pismo NSZZ "S" - "Wiadomości Krakowskie" (do wprowadzenia stanu wojennego ukazały się 24 numery). W skład redakcji weszli: Kazimierz Adamczyk, Mieczysław Gil, Leszek Konarski, Maciej Kozłowski, Henryk A. Pach, Jan Rogóż, Jerzy Surdykowski, Jacek Wcisło, Krzysztof Baran, Elżbieta Morawiec, Andrzej Lisowski i Wojciech Wiśniewski.

Październik - W Nowym Sączu powstał Komitet Koordynacyjny "Solidarności". W zebraniu z ramienia MKZ Kraków bierze udział Józef Okarmus. W skład Komitetu Koordynacyjnego weszli: Jan Budnik (Zespół Zakładów Budowlano-Remontowych Wojewódzkiej Spółdzielni Mieszkaniowej), Leszek Broda - wiceprzewodniczący (Nowosądecka Fabryka Urządzeń Górniczych "Nowomag"), Czesław Dąbrowski - przewodniczący (Zakłady Naprawcze Taboru Kolejowego Nowy Sącz), Mieczysław Gorczyca (Rejonowe Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej Stary Sącz), Józef Grzyb (PKS), Jerzy Gwiżdż - wiceprzewodniczący (ZZBR WSM), Józef Jarecki (ZNTK), Tadeusz Jung (WPK), Teresa Kochańska (PKS), Kazimierz Konopka (Przedsiębiorstwo Transportu Budowlanego "Transbud", Zbigniew Leśniak (ZNTK), Krzysztof Michalik (Sądeckie Zakłady Elektro-Węglowe), Tadeusz Piasecki (Nowosądecki Kombinat Budownictwa), Henryk Pawłowski (Dyrekcja Rejonowa Kolei Państwowych), Grzegorz Sajdak - wiceprzewodniczący (SZEW), Andrzej Szkaradek ("Nowomag"), Jerzy Wyskiel (WPK). W skład MKZ Kraków weszli J. Budnik, J. Jarecki, J. Grzyb, A. Szkaradek, J. Wyskiel. Pierwsza siedziba Komitetu mieściła się przy ul. Zygmuntowskiej 17. Od maja 1981 r. Komitet otrzymał lokal przy ul. Pijarskiej 17a.

24 października - Zgodnie z wolą "S" odwołany został wojewoda nowosądecki Lech Bafia.

27 października - W Zespole Szkół Ogólnokształcących im. M. Konopnickiej w Nowym Sączu grupa inicjatywna podpisała porozumienie z dyrekcją w sprawie działania NSZZ.

27 października - W Krakowie powołany został Tymczasowy Komitet Koordynacyjny Służby Zdrowia przy MKZ Kraków. Sukcesem TKK SZ było w tym okresie usztywnienie stanowiska Związku i odrzucenie proponowanej przez rząd 700 złotowej podwyżki dla pracowników Służby Zdrowia (w rezultacie TKK Pracowników Służby Zdrowia ogłosił protest w dniu 3 listopada poprzez wywieszenie flag narodowych oraz założenie opasek. Komitet działał do 7 stycznia 1981 r., a następnie został przekształcony w Sekcję.

3 listopada - Maciej Szumowski został redaktorem naczelnym "Gazety Krakowskiej", organu PZPR. Dzięki jego zaangażowaniu gazeta stała się dla krakowian dziennikiem wiarygodnym, po który chętnie sięgano.

4 listopada - Powstała Sekcja Bibliotekarzy przy Środowiskowej Komisji Nauki MKZ. Jej pracami kierował Andrzej Lechowski.

Listopad - Przedstawiciele Tarnowskiej Komisji Koordynacyjnej złożyli wizytę u Ordynariusza Diecezji Tarnowskiej biskupa Jerzego Ablewicza. Przedstawiono problemy związane z tworzeniem "Solidarności", kłopoty z zarejestrowaniem Statutu Związku. Biskup Ablewicz wysłuchawszy tych problemów zażartował: Kościół podobnie jak "Solidarność" nie ma osobowości prawnej, co bardzo utrudnia jego działalność. Musimy się chyba zarejestrować.

8 listopada -Ks. Edward Cygal poświęcił siedzibę Komisji Koordynacyjnej NSZZ "S" w Nowym Targu.

10 listopada - Sąd Najwyższy uchylił poprawki wprowadzone do Statutu NSZZ "S" przez warszawski Sąd Wojewódzki. Było to wynikiem rozmów pomiędzy delegacją NSZZ "Solidarność" a stroną rządową.

10 listopada - W Krakowie wychodzi pierwszy numer pisma "Solidarność" (od nr 8 zmienił nazwę na "Goniec Małopolski", a od 50 na "Tygodnik Sekcji Informacji ZRM Małopolska"). W skład redakcji weszli: Maria Sierotwińska, Anna Kawalec, Anna Szwed, Jan Franczyk, Bogusław Sonik, Mirosław Dzielski, Robert Kaczmarek, Lesław Maleszka, Tomasz Schoen, Andrzej Borzęcki, Dorota Stec, Danuta Dziewońska, Małgorzata Żłobińska, Jakub Meissner, Katarzyna Nowakowska. Do wprowadzenia stanu wojennego ukazało się 55 numerów pisma.

14 listopada - W Tarnowie doszło do spotkania Komitetów Założycielskich NSZZ "Solidarność" z zakładów branży chemicznej. Zadecydowano o powołaniu Sekcji Przemysłu Chemicznego MKZ Kraków. Przewodniczącym Zarządu został Józef Boryczko z Zakładów Azotowych. Sekcja ma reprezentować interesy lokalnej branży chemicznej i organizować współpracę z innymi Komitetami Założycielskimi NSZZ "Solidarność" branży chemicznej.

19 listopada - W Nowym Sączu zarejestrowano w Niestałej Komisji ds. Postulatów Obywatelskich (z udziałem "S") 2300 postulatów robotniczych.

22 listopada - W Filharmonii w Krakowie odbyło się pierwsze Walne Zebranie Delegatów, reprezentujących przedstawicieli Komitetów Założycielskich Organizacji Zakładowych z zakładów pracy skupionych w MKZ Kraków. Zebranie budziło wątpliwości prawne. Mecenas Andrzej Rozmarynowicz wskazywał, że w związku z brakiem wyboru delegatów na zebranie, nie może być ono traktowane jako Walne Zebranie, a w związku z tym nie jest ono uprawnione do wyboru Komisji Rewizyjnej oraz poszerzenia składu Zarządu o dalsze osoby z Krakowa. Zgadzał się na możliwość dokooptowania osób z Nowego Sącza, Tarnowa i Siemianowic do reprezentacji Komitetów Koordynacyjnych w MKZ Kraków. W toku dyskusji ustalono, że w okresie założycielskim zebranie stanowi formułę demokratycznej reprezentacji i w związku z tym jest władne do wyboru Regionalnej Komisji Rewizyjnej. W trakcie zebrania Andrzej Borzęcki przedstawił tezy programowe, odnoszące się zarówno do najbliższej przyszłości związku, jak i jego długofalowej polityki. Dyskusję wywołało pomawianie części członków Zarządu MKZ o próby jego upolitycznienia i doprowadzenia do przejęcia przez KPN.

24 listopada - Na nadzwyczajnym posiedzeniu MKZ postanowiono zawiesić S. Zawadę w pełnieniu funkcji przewodniczącego MKZ w związku z poszlakami wskazującymi nań, jako na inspiratora zarzutów stawianych na zebraniu w dniu 22 listopada. Nie wykluczone, że za tymi oskarżeniami stała Służba Bezpieczeństwa, dążąca do dezintegracji i rozbicia środowiska. S. Zawadzie stawiano również jako zarzut fakt, że nie wziął udziału w obchodach dnia Niepodległości 11 listopada 1980 r.

25 listopada - S. Zawada zrezygnował z pełnienia funkcji przewodniczącego MKZ Kraków. W związku z powyższym w dniu 28 listopada Zarząd podjął decyzję, że NSZZ "S" kierować będą wspólnie dwaj wiceprzewodniczący A. Cyran i M. Gil, zaś przedstawicielem MKZ w KKP będzie Andrzej Cyran.

Listopad - Tarnowska Komisja Koordynacyjna skupiała 78 komitetów założycielskich zrzeszających ok. 60 000 członków.

3 grudnia - W skład zarządu MKZ weszli Anna Szwed i Bogusław Sonik z SKS, Robert Kaczmarek z Komisji Porozumiewawczej Nauki oraz Kazimierz Kubowicz i Stefan Jurczak (obaj z HiL).

4 grudnia - Na posiedzeniu MKZ reprezentanci Nowego Sącza przedstawili propozycje zmian w funkcjonowaniu MKZ Kraków. W związku w poważną przewagą Krakowa nad innymi ośrodkami, w których powstała NSZZ "Solidarność" zaproponowali, aby:

  • każde województwo w Regionie miało swego przedstawiciela w KKP,
  • Komitety Koordynacyjne (powstałe w mniejszych miastach Małopolski - m.in. w Nowym Sączu, Tarnowie, Nowym Targu, Gorlicach czy Wadowicach) wchodziły w skład Plenum MZK,
  • Komitety Koordynacyjne mogły wstępnie rejestrować komisje zakładowe, prowadzić działalność informacyjną, podejmować interwencje oraz prowadzić konta bankowe.
  • zmienić nazwę MKZ Kraków na MKZ Małopolska, co bardziej odpowiadałoby rzeczywistemu zasięgowi działalności struktury.

6 grudnia - W Krakowie został zatrzymany Krzysztof Bzdyl. Przedstawiono mu zarzuty podejmowania działań zmierzających do obalenia systemu komunistycznego w Polsce.

7 grudnia - W Krakowie powołano Zarząd NSZZ "Solidarność" Rolników "Solidarność Wiejska" Regionu Polski Południowej.

7 grudnia - Odbył się pierwszy publiczny pokaz filmu "Robotnicy 80", dotyczącego strajku w sierpniu 1980 r.

9 grudnia - Ukazał się pierwszy numer "Biuletynu Informacyjnego Hutników HiL" w Nowej Hucie, w skład redakcji weszli m.in.: Anna Gorazd, Andrzej Hudaszek, Krzysztof Naruszewicz, Marian Mirowski, Jan Ciesielski, Stanisław Handzlik, Jerzy Piekarski, Krzysztof Sajboth i Czesław Szewczuk. Do wprowadzenia stanu wojennego ukazało się 30 numerów.

9 grudnia - Powstała Komisja Oddziałowa NSZZ "S" w Bibliotece Jagiellońskiej na czele z A. Lechowskim.

12 grudnia - W Krakowie powstała Międzyredakcyjna Komisja NSZZ "S" skupiająca 160 pracowników dziesięciu redakcji pism krakowskich. Przewodniczącym Komisji został Leszek Konarski ("Dziennik Polski"), zastępcą Danuta Górszczyk ("Echo Krakowa"). W skład władz weszli również Jan Rogóż ("Tempo"), Ewa Nyczek ("Echo Krakowa"), Antoni Komolski ("Dziennik Polski"), Czesław Niemczyński ("Dziennik Polski") oraz Jan Lohmann ("Życie Literackie").

12 - 20 grudnia - W Gdańsku nauczyciele z "S" podjęli strajk okupacyjny. Z Nowego Sącza wzięli udział w proteście: Marta Bilska-Kubacka oraz Zyta Bilińska.

13 grudnia - Komisja Rewizyjna MKZ potwierdziła zarzuty stawiane pod adresem S. Zawady odnośnie podejmowania jednoosobowych decyzji bez konsultacji z zarządem, nierzetelnego i niepełnego informowania o pracach KKP i inspirowanie powstawania plotek o próbach przejęcia "S" przez KPN.

14 grudnia - I Krajowy Zjazd Delegatów "Solidarności Wiejskiej" w Warszawie.

15 grudnia - Zmiana nazwy z MKZ Kraków na MKZ Małopolska z siedzibą w Krakowie. Zadecydowano, że MKZ będzie na przemian zbierać się w Krakowie, Tarnowie i Nowym Sączu. Przedstawiciele trzech głównych ośrodków mieli mieć przedstawicieli w KKP. Przedstawicielem Tarnowa w KKP został Andrzej Nowicki, zaś Nowego Sącza Jan Budnik.

15 grudnia - MKZ Małopolska zaprotestował u wiceprezydenta miasta Krakowa wobec wstrzymania projekcji filmu "Robotnicy 80". Był to film dokumentalny o polskim Sierpniu.

15 grudnia - W Limanowej odbyło się zebranie, na którym powołano prezydium Sekcji Pracowników Oświaty w Limanowej w składzie: Jerzy Stochel (ZSME), Henryk Jurowicz (LO), Marian Wójtowicz (SP nr 1) i Roman Malinowski (SP Mordarka - Pisarzowa). W zebraniu wzięli też udział Zbigniew Sułkowski (ZSZ), Beniamina Wójtowicz (SP nr 1 Słopnice), Genowefa Lachor (SP nr 1 Męcina), Michalina Słowak (LM) i Józef Skrzekut. Prezydium miało koordynować działania kół "S" nauczycielskiej w Limanowej i informować o sytuacji politycznej.

19 grudnia - Zarząd MKZ ustalił, że w jego skład będą wchodzić przedstawiciele Krakowa (24), Nowego Sącza (6), Tarnowa (6), Dębicy (2), Bochni (2), Limanowej (2), Nowego Targu (2), Zakopanego (2), Wadowic (2), Gorlic (2), Myślenic (2), Siemianowic (2), Dąbrowy Tarnowskiej (2) i Miechowa (2).

21 grudnia - Na AGH wybrano władze związkowe. Pod względem wielkości była to druga komisja zakładowa "S" w Krakowie - spośród 5 tys. pracowników uczelni, w "Solidarności" zrzeszonych było 4300 członków. Przewodniczącym KZ został wybrany Robert Kaczmarek, W skład prezydium weszli: Jerzy Ostachowicz, Tadeusz Syryjczyk i Natalia Rozin (zastępcy przewodniczącego), Halina Mytnik (sekretarz), Jerzy Bendkowski, Henryk Brancewicz, Wiktor Brawuski, Ireneusz Serwan i Mieczysław Zaniewski.

30 grudnia - Bolesław Śliwiński przedstawił opracowany przez zespół pracowników Krakowskiego Biura Projektów Budownictwa schemat systemu organizacyjnego kolportażu i wymiany informacji, tzw. system ABC. Region MKZ Małopolska został podzielony na 39 terytorialnych jednostek organizacyjnych. Poziom A stanowiły największe zakłady pracy (po jednym w każdej jednostce). Bezpośrednio z tym zakładem pozostawało 10 większych zakładów, stanowiących poziom B, a każdemu z nich podporządkowane było od kilku do kilkunastu mniejszych zakładów (poziom C). W określonych dniach przedstawiciele zakładów A odbierali z krakowskiego MKZ aktualną prasę oraz druki, które następnego dnia przejmowali przedstawiciele zakładów poziomu B, a od nich przedstawiciele zakładów poziomu C. Taki system pracy sprawdził się i zapewniał sprawną politykę informacyjną w całym Regionie.

Grudzień - Do KRH w HiL należało 34 085 osób z ogólnej liczby 38 376 pracowników.